XPRIZE Wildfire: Wykrywanie pożarów w 10 minut to za mało, by je powstrzymać

Konkurs XPRIZE Wildfire, z pulą nagród wynoszącą 11 milionów dolarów, ujawnił, że choć technologia znacząco usprawniła wykrywanie pożarów, ich skuteczne powstrzymanie wciąż pozostaje poważnym wyzwaniem. Żaden z uczestniczących zespołów nie zdołał spełnić wszystkich wymagań, aby zdobyć główne nagrody, jednak zaprezentowane innowacje mogą odegrać kluczową rolę w walce z narastającymi katastrofami pożarowymi na świecie.

Dwa tory rywalizacji: wykrywanie i autonomiczna reakcja

Konkurs XPRIZE Wildfire podzielono na dwie główne kategorie. Pierwszy tor, „First Prize track”, koncentrował się na kosmicznym wykrywaniu pożarów, stawiając przed zespołami zadanie precyzyjnego zlokalizowania wszystkich ognisk na dużym obszarze Australii w ciągu 10 minut. Drugi tor, „Autonomous Response Prize track”, wymagał od uczestników autonomicznego wykrycia i ugaszenia pożaru wysokiego ryzyka w wiejskiej Alasce, ignorując jednocześnie pożary-przynęty, również w ciągu 10 minut od zapłonu.

Andrea Santy, dyrektor programowa XPRIZE Wildfire, podkreśliła, że celem inicjatywy jest wyposażenie strażaków w narzędzia, które pozwolą im wykonywać pracę bezpieczniej i efektywniej. „Są świetni w tym, co robią, ale niesprawiedliwe jest narażanie ich na niebezpieczeństwo, gdy pojawiają się technologie, które mogą pomóc chronić ich, społeczności i ekosystemy” – stwierdziła Santy. Konkurs przyciągnął 45 zgłoszeń w kategorii wykrywania z kosmosu i ponad 300 zespołów w kategorii autonomicznej reakcji, w tym pomysły wykorzystujące dźwięk do gaszenia ognia, lasery czy roboty.

Santy zaznaczyła również, że priorytetem było znalezienie technologii zdolnych do wykrywania pożarów, zanim ktokolwiek inny je zauważy. Obecnie, średni czas od zgłoszenia pożaru pod numer 911 wynosi co najmniej 15 minut, co często jest zbyt długo.

Innowacje w wykrywaniu pożarów z kosmosu

W kategorii kosmicznego wykrywania pożarów zespoły skupiły się na wykorzystaniu sztucznej inteligencji i systemów oprogramowania do przetwarzania istniejących zdjęć satelitarnych i innych danych. Chociaż obecne satelity nie są projektowane specjalnie do wykrywania pożarów, a raczej do monitorowania środowiska i pogody, firmy takie jak niemiecka OroraTech (która uruchomiła dedykowaną konstelację w marcu 2025 roku) oraz program FireSat wspierany przez Google (z pierwszymi mikrosatelitami w lipcu 2026 roku) zaczynają zmieniać ten stan rzeczy.

Testy w tej kategorii odbyły się w kwietniu 2026 roku w Nowej Południowej Walii w Australii. Mimo że żaden zespół nie spełnił wszystkich wymagań, by zdobyć główną nagrodę 3,5 miliona dolarów od Minderoo Foundation, kilku uczestników zostało wyróżnionych:

• SIRIUS Wildfire Alliance (Wielka Brytania) – zdobył 500 000 dolarów za system identyfikacji i modelowania potencjalnego rozprzestrzeniania się pożarów, wykorzystujący dane optyczne i radarowe z satelitów.
• Team Snuffed (Arizona) – otrzymał 250 000 dolarów za „przejrzyste, audytowalne i uwzględniające niepewność wykrywanie pożarów”, szczególnie przyjazne dla strażaków.
• Wyróżnienia po 100 000 dolarów trafiły do MyRadar (Floryda), DeepFire (Luizjana) oraz niemieckiej firmy Mayday.AI, która zaadaptowała algorytm pierwotnie przeznaczony do wykrywania popiołu wulkanicznego do identyfikacji dymu pożarowego przez chmury.

Autonomiczne gaszenie: sukces w wykrywaniu, wyzwania w tłumieniu

Finałowe testy w kategorii autonomicznej reakcji odbyły się w czerwcu 2026 roku w słabo zaludnionym regionie Nenana na Alasce. Zespoły wykorzystywały naziemne czujniki i drony do wykrywania pożarów na obszarze 386 mil kwadratowych. Po wykryciu pożaru wysokiego ryzyka, uruchamiały własne drony gaśnicze.

Wszystkie trzy zespoły finałowe z sukcesem wykryły pożar wysokiego ryzyka w mniej niż 10 minut. Dwa z nich wysłały również drony, które próbowały ugasić ogień. Jednak żaden z nich nie zdołał całkowicie stłumić płomieni, co oznacza, że główna nagroda w tej kategorii również nie została przyznana. Santy zauważyła, że jeden zespół był w stanie wykonać wszystkie działania w ciągu 10 minut i precyzyjnie trafić w ogień, ale nie dostarczył wystarczającej ilości środka gaśniczego, aby go całkowicie ugasić.

Nagrody w tej kategorii otrzymali:

• Anduril Industries (USA) – zdobył 1,2 miliona dolarów za system Sentry Tower z czujnikami termowizyjnymi i wizją komputerową opartą na AI do wykrywania zapłonów, a następnie wysyłanie roju dronów do nadzoru i drona Ghost-X do zrzucania „kul opóźniających ogień”. Anduril otrzymał również dodatkowy 1 milion dolarów od Lockheed Martin za najszybsze wykrywanie pożarów.
• Dryad Networks (Niemcy) – otrzymał 800 000 dolarów za sieć 170 naziemnych czujników solarnych wykrywających gazy z tlących się pożarów, a następnie drona obserwacyjnego i drona gaśniczego Silvaguard Suppression Drone.
• AURA Foresight (Wielka Brytania i Australia) – zdobył 500 000 dolarów za połączenie oprogramowania AI z tanim, dostępnym sprzętem, wykorzystując roje dronów DJI do tłumienia ognia.

Rosnące znaczenie technologii w obliczu globalnych katastrof

Relewancja konkursu XPRIZE Wildfire była wielokrotnie potwierdzana przez tragiczne wydarzenia na świecie. Od czasu jego uruchomienia w kwietniu 2023 roku, świat doświadczył szeregu niszczycielskich pożarów, w tym: pożaru w Lahainie na Hawajach (sierpień 2023), który zabił co najmniej 102 osoby; najbardziej niszczycielskiego sezonu pożarów w Kanadzie (lato 2023), który spowodował rozprzestrzenianie się toksycznego dymu na dużą część USA; najkosztowniejszej katastrofy pożarowej w historii w Los Angeles (styczeń 2025), która zniszczyła prawie 12 000 domów i spowodowała straty szacowane na 140 miliardów dolarów; oraz największego w historii pożaru w Korei Południowej (marzec 2025).

Andrea Santy podkreśla, że pożary stają się coraz bardziej intensywne i częste, pojawiając się nawet w miejscach, gdzie wcześniej nie były naturalnym elementem krajobrazu, takich jak Amazonia czy regiony tundry. Organizatorzy konkursu rozważają kontynuację inicjatywy, ale obecnie skupiają się na wspieraniu wdrażania najbardziej obiecujących technologii we współpracy z agencjami przeciwpożarowymi. Kluczowe jest zapewnienie, że wszelkie rozwiązania promowane przez XPRIZE są gruntownie przetestowane i odpowiednie dla konkretnych środowisk, co pozwoli na efektywne wykorzystanie ich w walce z globalnym zagrożeniem pożarowym.

Źródło: arstechnica.com